Selected Stories: Forsa

Forsa

The Galley Slave

Akdeniz'in, esâtir yuvası nihayetsiz ufuklarına bakan küçük tepe, mini mini bir çiçek ormanı gibiydi.

The little hill overlooking the endless horizons of the Mediterranean, that land of ancient legends, looked like a tiny forest of flowers.

İnce uzun dallı badem ağaçlarının alaca gölgeleri sahile inen keçi yoluna düşüyor, ilkbaharın tatlı rüzgarlarıyla sarhoş olan martılar, çılgın naralarıyla havayı çınlatıyorlardı.

The dappled shadows of almond trees with their long, slender branches fell across the goat path descending to the shore, while seagulls, intoxicated by the gentle spring breezes, made the air ring with their wild cries.

Badem bahçesinin yanı geniş bir bağdı.

Beside the almond orchard lay a broad vineyard.

Beyaz taşlardan yapılmış kısa bir duvarın ötesindeki zeytinlik, ta vadiye kadar iniyordu.

Beyond a low wall built of white stones, the olive grove stretched all the way down to the valley.

Bağın ortasındaki viran kulübenin kapısız medhalinden bir ihtiyar çıktı.

An old man emerged through the doorless entrance of a dilapidated hut in the middle of the vineyard.

Saçı sakalı bembeyazdı.

His hair and beard were completely white.

Kamburunu düzeltmek istiyormuş gibi gerindi.

He stretched as though trying to straighten his hunched back.

Elleri, ayakları titriyordu.

His hands and feet were trembling.

Gök kadar boş, gök kadar sakin duran denize baktı, baktı.

He gazed and gazed at the sea, as empty and tranquil as the sky.

— Hayırdır inşallah!

“God willing, may all be well!”

dedi.

he thought.

Duvarın dibindeki taş yığınlarına çöktü.

He sank down onto the piles of stones at the foot of the wall.

Başını ellerinin arasına aldı.

He buried his head in his hands.

Sırtında yırtık bir çuval vardı.

He wore a torn sack over his back.

Çıplak ayakları topraktan yoğurulmuş sanılacaktı.

His bare feet looked as though they had been molded from earth.

Zayıf kolları kirli tunç rengindeydi.

His thin arms were the color of tarnished bronze.

Tekrar başını kaldırdı.

He raised his head again.

Gökle denizin birleştiği dumandan çizgiye dikkatle baktı.

He gazed intently at the smoky line where the sky met the sea.

Fakat görünürde bir şey yoktu.

But there was nothing in sight.

🙝🙟 Bu, her gece uykusunda kendini kurtarmak için birçok gemilerin pupa yelken geldiğini gören zavallı eski bir Türk forsasıydı.

🙝🙟 This was a poor old Turkish galley slave who, every night in his sleep, dreamed of seeing many ships approaching under full sail to rescue him.

Esir olalı kırk seneden ziyâde geçmişti.

More than forty years had passed since he had been taken captive.

Otuz yaşında dinç, levent, kuvvetli bir kahramanken Malta korsanlarının eline düşmüştü.

He had fallen into the hands of Maltese pirates when he was thirty, a vigorous, strapping, powerful hero.

Yirmi sene onların kadırgalarında kürek çekti.

For twenty years, he had rowed in their galleys.

Yirmi sene iki zincirle iki ayağından rutubetli bir geminin dibine bağlanmış yaşadı.

For twenty years, he had lived chained by both feet with two chains to the bottom of a damp ship.

Yirmi senenin yazları, kışları, rüzgârları, fırtınaları, güneşleri önün granit vücudunu eritemedi.

The summers and winters, the winds and storms, and the blazing sun of those twenty years had failed to wear down his granite-hard body.

Zincirleri küflendi, çürüdü, kırıldı.

His chains rusted, rotted, and broke.

Yirmi sene içinde birkaç defa halkalarını, çivilerini değiştirdiler.

Several times over the course of twenty years, they replaced their links and rivets.

Fakat onun çelikten daha sert adaleli bacaklarına bir şey olmadı.

But nothing happened to his muscular legs, which were harder than steel.

Yalnız abdest alamadığı için üzülürdü.

He was saddened only by the fact that he could not perform his ritual ablutions.

Daima güneşin doğduğu tarafı sol ilerisine alır, gözlerini kıbleye çevirir, beş vaktini gizli gizli, işaretle edâ ederdi.

He always positioned the direction of sunrise slightly to his left, turned his eyes toward the qibla, and secretly performed his five daily prayers through gestures.

Elli yaşına gelince, korsanlar onu,

When he reached the age of fifty, the pirates

"Artık iyi kürek çekemez!"

"He can no longer row properly!"

diye çıkarıp bir adada satmışlardı.

declared as they took him off the ship and sold him on an island.

Efendisi bir çiftçiydi.

His master was a farmer.

On sene kuru ekmekle onun yanında çalıştı.

For ten years, he worked for him, living on dry bread.

Allah'a çok şükrediyordu.

He thanked Allah profusely.

Çünkü artık bacaklarından mıhlı değildi.

For he was no longer nailed down by his legs.

Abdest alabiliyor, tam kıblenin karşısına geçiyor, unutmadığı âyetlerle namaz kılıyor, duâ edebiliyordu.

He could perform his ablutions, stand directly facing the qibla, pray using the verses he had not forgotten, and offer supplications.

Bütün ümidi memleketine, Edremit'e kavuşmaktı.

His only hope was to return to his homeland, Edremit.

Otuz sene içinde hiçbir an ümidini kesmedi.

Not once in thirty years did he abandon hope.

"Öldükten sonra dirileceğime nasıl inanıyorsam, elli yıl esirlikten sonra da memleketime kavuşacağıma öyle inanırım!"

"Just as I believe I shall rise again after death, so too do I believe that after fifty years of captivity, I shall return to my homeland!"

derdi.

he would say.

En şanlı, en meşhur Türk gemicilerindendi.

He had been one of the most illustrious and renowned Turkish sailors.

Daha yirmi yaşındayken Tarık Boğazı'nı geçmiş, poyraza doğru haftalarca, aylarca, kenar, kıyı görmeden gitmiş, rast geldiği ücra adalardan cizyeler almış, irili ufaklı donanmaları tek başına hafif gemisiyle berbat etmişti.

At just twenty years of age, he had crossed the Strait of Gibraltar, sailed northeast for weeks and months without sighting any shore, collected tribute from remote islands he encountered, and single-handedly destroyed fleets both large and small with his swift, light vessel.

O vakitler Türkeli'nde namı dillere destandı.

In those days, his fame was legendary throughout the Turkish lands.

Padişah bile kendisini saraya çağırtmış, maceralarını dinlemişti.

Even the Sultan had summoned him to the palace to hear his adventures.

Çünkü Hızır Aleyhisselam'ın gittiği diyarları dolaşmıştı.

For he had travelled through the lands visited by Khidr, peace be upon him.

Öyle denizlere gitmişti ki, üzerinde dağlardan, adalardan büyük buz parçaları yüzüyordu.

He had ventured into seas where chunks of ice larger than mountains and islands floated upon the waters.

Oraları tamamıyla başka bir cihandı.

Those places belonged to an entirely different world.

Altı ay gündüz, altı ay gece olurdu!

There were six months of daylight and six months of darkness!

Karısını, işte bu, senesi bir büyük günle bir büyük geceden ibaret olan başka cihandan almıştı.

He had taken his wife from that very different world, where each year consisted of one long day and one long night.

Gemisi altın, gümüş, inci, elmas, esir dolu vatana dönerken, kenarsız denizin ortasında evlenmiş, oğlu Turgut, Çanakkale'yi geçerken doğmuştu.

While his ship, laden with gold, silver, pearls, diamonds, and captives, was returning to the homeland, he had married in the middle of the boundless sea, and his son Turgut had been born as they passed through the Dardanelles.

Şimdi kırkbeş yaşında olmalıydı.

He must be forty-five years old by now.

Acaba yaşıyor muydu?

Was he still alive, he wondered?

Hayalini unuttuğu, karlardan beyaz karısı acaba hâlâ sağ mıydı?

Was his wife, white as snow, whose face he had almost forgotten, still alive?

Kırk senedir, yalnız taht şehrinin, İstanbul'un minareleri ufku, hayalinden hiç silinmemişti.

For forty years, the skyline of minarets in Istanbul, the imperial capital, had never faded from his mind.

"Bir gemim olsa gözümü kapar, Kabataş'ın önüne demir atarım" diye düşünürdü.

He would think, "If only I had a ship, I would close my eyes and drop anchor off Kabataş."

Altmış yaşını geçtikten sonra efendisi, onu sözde âzâd etti.

After he had passed the age of sixty, his master supposedly set him free.

Bu âzâdetmek değil; sokağa, açlığa, perişanlığa atmaktı.

This was not freedom; it was casting him out into the streets, into hunger and misery.

İhtiyar esir, bu viran bağın içndeki harap kulübeyi buldu.

The old captive found the dilapidated hut in this abandoned vineyard.

İçine girdi.

He went inside.

Kimse bir şey demedi.

No one said anything.

Ara sıra kasabaya iniyor, ihtiyarlığına acıyanların verdiği ekmek parçalarını toplayıp dönüyordu.

From time to time, he went down to the town and returned with scraps of bread given to him by those who took pity on his old age.

On senes daha geçti.

Another ten years passed.

Artık hiç kuvveti kalmamıştı.

He had no strength left at all.

Hem bağ sahibi de artık kendisini istemiyordu.

Besides, the owner of the vineyard no longer wanted him there.

Nereye gidecekti?

Where could he go?

Fakat işte, eskiden beri gördüğü rüyaları yine görmeye başlamıştı.

But now, he had begun to dream again the dreams he had seen for so long.

Kırk senelik bir rüya...

A dream forty years in the making...

Türkler'in, Türk gemilerinin gelişi...

The arrival of the Turks, of Turkish ships...

Gözlerini kadit elleriyle iyice ovdu.

He rubbed his eyes thoroughly with his withered hands.

Denizin gökle birleştiği yere yine baktı.

He looked again toward the place where the sea met the sky.

Evet, mutlaka geleceklerdi.

Yes, they would surely come.

Buna o kadar emindi ki...

He was so certain of it...

— Kırk sene görülen bir rüya yalan olamaz!

"A dream seen for forty years cannot be false!"

Diyordu.

he would say.

Kulübe duvarının dibine uzandı.

He lay down at the foot of the hut's wall.

Yavaş yavaş gözlerini kapadı.

Slowly, he closed his eyes.

İlkbahar bir umut tufanı gibi her tarafı parlatıyordu.

Spring was illuminating everything like a torrent of hope.

Martıların: — Geliyorlar, geliyorlar, seni kurtarmaya geliyorlar!

The seagulls' cries: “They're coming, they're coming, they're coming to rescue you!”

Gibi işittiği tatlı seslerini dinleye dinleye daldı.

He drifted off to sleep, listening to their sweet voices, which sounded to him as though they were saying those words.

Duvar taşlarının arasından çıkan kertenkeleler üzerinde geziniyorlar, çuvaldan esvabının içine kaçıyorlar, gür beyaz sakalının üstünde oynaşıyorlardı.

Lizards emerging from between the wall stones crawled over him, slipped inside his sackcloth garments, and scurried playfully across his thick white beard.

İhtiyar esir rüyasında, ağır bir Türk donanmasının limana girdiğini görüyordu.

In his dream, the old captive saw a mighty Turkish fleet entering the harbor.

Kasabaya giden yola birkaç bölük asker çıkarmışlardı.

They had landed several companies of soldiers on the road leading to the town.

Al bayrağı uzaktan tanıdı.

He recognized the crimson flag from afar.

Yatağanlar, kalkanlar güneşin aksiyle parlıyordu.

The yataghans and shields gleamed in the sunlight.

🙝🙟 — Bizimkiler!

🙝🙟 “Our men!”

Bizimkiler!

Our men!

Diye bağırarak uyandı.

He awoke, shouting.

Doğruldu.

He straightened up.

Üstündeki kertenkeleler kaçıştılar.

The lizards on him scattered.

Limana baktı.

He looked toward the harbor.

Hakikaten kalenin karşısına bir donanama gelmişti.

Indeed, a fleet had arrived opposite the fortress.

Kadırgaların, yelkenlerin, küreklerin biçimine dikkat etti.

He examined the shapes of the galleys, sails, and oars.

Sarardı.

He turned pale.

Gözlerini açtı.

He opened his eyes wide.

Kalbi hızla çarpmaya başladı.

His heart began to pound rapidly.

Ellerini göğsüne koydu.

He placed his hands on his chest.

Bunlar Türk gemileriydi.

These were Turkish ships.

Kenara yanaşıyorlardı.

They were approaching the shore.

Gözlerine inanamadı.

He could not believe his eyes.

"Acaba rüyam devam mı ediyor?"

“Could I still be dreaming?”

şüphesine düştü.

He began to doubt.

Fakat uyanıkken rüya görülür müydü?

But could one dream while awake?

Kanaat getirmek için elini ısırdı.

To convince himself, he bit his hand.

Yerden sivri bir taş parçası aldı.

He picked up a sharp piece of stone from the ground.

Alnına vurdu.

He struck his forehead with it.

Evet, işte hissediyordu.

Yes, there, he could feel it.

Uyanıktı.

He was awake.

Gördüğü rüya değildi.

What he was seeing was no dream.

O uyurken, donanma burnun arkasından birdenbire zuhur etmiş olacaktı.

While he slept, the fleet must have suddenly appeared from behind the headland.

Sevinçten, hayretten dizlerinin bağı çözüldü.

Overcome with joy and astonishment, his knees gave way.

Hemen çöktü.

He sank down at once.

Karaya çıkan bölükler, ellerinde al bayrak, kalenin etrafına doğru ilerliyorlardı.

The companies that had landed, crimson flags in their hands, were advancing toward the fortress.

Kırk senelik bir beklemenin son azmiyle davrandı.

Summoning the last reserves of strength after forty years of waiting, he sprang into action.

Birden kemikleri çatırdadı.

Suddenly, his bones cracked.

Badem ağaçlarının çiçekli gölgeleriyle örtülen yoldan yürüdü.

He walked along the path covered by the blossom-dappled shadows of the almond trees.

Kenara doğru koştu.

He ran toward the shore.

Koştu.

He ran.

Koştu.

He ran.

Karaya çıkan askerler, ak sakallı bir ihtiyarın kendilerine doğru koştuğunu görünce:

When the soldiers who had landed saw an old man with a white beard running toward them, they cried:

— Dur!

“Stop!”

Diye bağırdılar.

they shouted.

İhtiyar durmadı, bağırdı:

The old man did not stop. He shouted:

— Ben Türk'üm, oğullar, ben Türk'üm. — ...

“I am a Turk, my sons, I am a Turk!” — ...

Askerler onun yaklaşmasını beklediler.

The soldiers waited for him to approach.

İhtiyar, Türkler'in yanına yaklaşınca önüne ilk geleni tutup öpmeye başladı.

When the old man reached the Turks, he seized the first man who came before him and began kissing him.

Gözlerinden yaşlar akıyordu.

Tears streamed from his eyes.

Haline bakanların hepsi müteessir olmuştu.

Everyone who saw him was deeply moved.

Biraz heyecanı sükun bulunca ona sordular:

When he had calmed down a little, they questioned him:

— Kaç yıldır tutsaksın? — Kırk! — Nerelisin? — Edremitli. — Adın ne? — Kara Memiş. — Kaptan mıydın? — Evet...

“How many years have you been a captive?” “Forty!” “Where are you from?” “Edremit.” “What is your name?” “Kara Memiş.” “Were you a captain?” “Yes...”

İhtiyarın etrafındaki askerler birbirine karıştı.

The soldiers surrounding the old man began milling about in confusion.

Bir çığlıktır koptu.

A sudden uproar broke out.

"Bey'e haber verin!... Bey'e haber verin!"

"Tell the Bey!... Tell the Bey!"

diye bağrışıyorlardı.

they shouted to one another.

İhtiyarın kollarına girdiler.

They took the old man by the arms.

Kuş gibi deniz kenarına uçurdular.

They whisked him off to the seashore like a bird.

Bir sandala koydular.

They placed him in a small boat.

Büyük bir kadırgaya çıkardılar.

They took him aboard a great galley.

Askerin içinde onun menkıbelerini bilmeyen, şöhretini duymayan yoktu.

Among the soldiers, there was not one who did not know his exploits or had not heard of his fame.

Biraz güvertede durdu.

He stood on the deck for a while.

Sevinçten kırk senedir hasret kaldığı millettaşlarını görmekten, şaşırmış, aptallaşmıştı.

Overwhelmed with joy at seeing his countrymen, whom he had longed for over forty years, he was stunned and bewildered.

Ayağına bir çakşır geçirdiler.

They dressed him in a pair of traditional trousers.

Sırtına bir kaftan attılar.

They draped a kaftan over his shoulders.

Başına bir kavuk koydular.

They placed a turban on his head.

— Haydi, Bey'in yanına!

“Come on, to the Bey!”

Dediler.

they said.

Kendini kadırgaya getiren askerlerle beraber büyük geminin kıçına doğru yürüdü.

He walked toward the stern of the great ship with the soldiers who had brought him aboard the galley.

Kara palabıyıklı, sırmalı esvabının üzerine demir, çelik zırhlar giymiş, iri bir adamın karşısında durdu.

He stood before a burly man with a thick black mustache, who wore iron and steel armor over his gold-braided garments.

— Sen kaptan Kara Memiş misin? — Evet!

“Are you Captain Kara Memiş?” “Yes!”

dedi. — Hızır Aleyhisselâm'in geçtiği yerlerden geçen sen misin? — Benim. — Doğru mu söylüyorsun? — Ne yalan söyleyeceğim? — Aç bakayım sağ kolunu!

he replied. “Are you the one who traveled through the lands visited by Khidr, peace be upon him?” “I am.” “Are you telling the truth?” “Why would I lie?” “Now, let me see your right arm!”

İhtiyar, kaftanın altından kolunu çıkardı.

The old man pulled his arm out from beneath the kaftan.

Sıvadı.

He rolled up his sleeve.

Bey'e uzattı.

He held it out to the Bey.

Pazusunda haç şeklinde derin bir yara izi vardı.

There was a deep, cross-shaped scar on his upper arm.

Bu yarayı, gecesi altı ay süren bir adadan karısını kaçırırken almıştı.

He had received this wound while escaping with his wife from an island where the night lasted six months.

Bey, ellerine sarıldı.

The Bey clasped his hands.

Öpmeye başladı.

He began kissing them.

— Ben senin oğlunum!

"I am your son!"

dedi. — Turgut musun? — Evet — ...

he said. "Are you Turgut?" "Yes." — ...

🙝🙟 İhtiyar esir sevincinden bayılmıştı.

🙝🙟 The old captive had fainted with joy.

Kendine gelince oğlu, ona:

When he came to, his son said to him:

— Ben karaya cenk için çıkıyorum.

"I am going ashore to fight.

Sen gemide rahat kal, dedi.

You stay comfortably aboard the ship," he said.

Eski kahraman kabul etmedi:

The old hero refused:

— Hayır.

"No.

Ben de beraber cenge çıkacağım. — Çok ihtiyarsın baba. — Fakat kalbim kuvvetlidir. — Rahat et!

I shall go ashore to fight alongside you too." "You are very old, Father." "But my heart is strong." "Rest!

Bizi seyret! — Kırk yıldır dövüşü özledim.

Watch us!" "For forty years, I have longed for battle."

Oğlu: — Vurulursun!

His son said, "You will be struck down!

Vatana hasret gidersin!

You will die still longing for your homeland!"

Diye onu gemide bırakmak istedi.

With these words, he tried to make him stay aboard the ship.

Kara Memiş, o vakit birdenbire gençleşmiş bir kaplan gibi doğruldu.

At that, Kara Memiş suddenly straightened up like a tiger made young again.

Duramıyordu.

He could not keep still.

Kalkan, kılıç istedi.

He asked for a shield and a sword.

Sonra geminin kıçında sallanan sancağı göstererek:

Then, pointing to the banner fluttering at the stern of the ship, he said:

— Şehit olursam bunu üzerime örtün!

"If I fall as a martyr, cover me with this!

Vatan al bayrağın dalgalandığı yer değil midir?

Is not the homeland wherever the crimson flag flies?"

dedi. . . . . . .

he said. . . . . . .